Giovedì, 04 Giugno 2026 - 14:04 Comunicato 1681

Kan Bersntoler Kulturinstitut en Palai en Bersntol en vraita ont en somsta bart s hom a konferenz ont bart augatu’ kemmen de austell iber en
Giuseppe Šebesta ont s Bersntol: focus af de antropologese untersuach ont der netz pet en lònt

Traduzione in mòcheno

[Mòcheno] En somsta af de 6 van prochet en Palai en Bersntol bart inngabichen kemmen de austell “Šebesta en Bersntol, zbischn gschichtn ont birklechkait, Giuseppe Šebesta ont s Bersntol”, as der netz zbischn der trentiner-bomer etnograf ont s lònt untersuacht, as en de Visker jarder der sai’ earste òrbetplòtz gaben ist. De austell, as se en Bersntoler Kulturinstitut ont kan Filzerhof vinnt, stellt vour plinder, a toal nia tsechen aa, zòmm pet a puach as gip zaruck de viltschichter va de doi figur.
Morng, en vraita af de 5 van prochet, bart s hom a konferenz as hoast se “Vèlt za kennen, De antropologese untersuach: subiektivitet, praktik ont prospektiven en netz zbischn antropologi ont lontschòft”, as, za vongen u’ va de òrbet va Giuseppe Šebesta en Bersntol, tuat se vrong iber en vurm pet en beil as a “lònt va adoption” plasmiart, orientiart oder gabèckslt hòt de praktik ont de virm va untersuach van etnograf ont, en de glaiche zait, iber en abia as s glaiche lònt interpretiart, derstellt ont a bea’ne gabèckslt aa, kemmen ist van sai’na a’nungen ont etnografesn produktn.
De naikaitn, gamòcht van Bersntoler Kulturinstitut, sai’ drinn en program PNRR “De kròft va de minderhait: bideraugea’ van a dorf as taitscha burzn hòt en sud van Alpn” - òrbetbe n. 4 “Seminarn, konferenzn, komunikazion, naikaitn van sprochminderhaitn Bersntoler Kulturinstitut”.
La sede dell'Istituto Culurale Mòcheno/Bersntoler Kulturinstitut a Palù del Fersina/Palai en Bersntol [ Archivio Istituto Culturale Mòcheno]

S Bersntol, ist an kraizbe ver de mear kulturn ont politik, an plòtz bou s pakennen se mear praich van balschlònt ont va taitschlònt. S ist asou an rèchtn òrbetplòtz ver za studiarn de problemen ont sèll as keart no de virm ver za draustudiarn de mearer tschbinnen. 

S barn toalnemmen zbelf vourklòffer va Balschònt, Ostreich, Taitschlònt, Schbaiz ont Croazia as sai’ òlla onderst zbischn sei ver òndra praich ont asou de barn meing mitklòffen as a toal bichtega dinger: de integrazion ver ber as hòt za tea’ va de untersuach en konteks, der einfluss van plòtz no en de virm ver za ausschaung, de lokal rezeption va de etnografesn òrbetn ont sèll as plaip - de problemen as auskearn - as de doi òrbet va untersuach lòck en de zait. De konferenz, as se en vraita af de 5 van prochet um 9:30 en gamoa’sol va Palai autea’ bart, ist gamòcht kemmen zòmm pet de Società italiana per la museografia e i beni demoetnoantropologici (SIMBDEA) ont s Tiroler Volkskunstmuseum van Tiroler Landesmuseen. En de naikait mu men vrai toalnemmen (s baret pesser innschraim se en doi link ) ont ist gilte ver de u’lear van learer. S bart hom an dinst va dolmetscher af balsch ont taitsch.

Van Bersntol, bou as Giuseppe Šebesta lònk plim ist (1919-2005), ist u’pfònk der sèll ring as en trong hòt za trong envir a multidisciplinar òrbet as òrmt u’ cinema, letrattn, kunst, literatur ont pau va puppn as van lokaln gschichtn arauskemmen. Strenger dokumentarist va de bissnschòft ont va de kultur, Šebesta ist en de glaische zait an visionar vourscher, guat za bècksln de fasziniarung ver de gschichtn en an plunder ver za verstea’ de antropologese birklechkait. De austell ist offet òll to finz af de 4 van schanmikeal, va um 10:00 finz um 12:30 ont va um 14:00 finz um 17:30.
Innbaich: en somsta af de 6 van prochet um 17:30 kan sitz van Bersntoler Kulturinstitut en Palai.

Derzua: program va de konferenz

Ibersetz gamòcht van Sprochtirl va de Tolgamoa'schòft Hoa Valzegu' ont Bersntol

(cdt)


Immagini