Minoranza cimbra
Tang in Muséo. An viazo in trentinar arkipèlago
[Cimbro] An mitta, in earst von bimmat, di zbölve un zuantzekh, afte redjonàl frequentzan vo Rai Radio 1, hattma gemak lüsnen in earst toal vo “Tang in muséo. An viazo in trentinar arkipèlago” a naüge trasmisiong radio boda, a bòtta afte boch, vor 14 bochan bart ren übar dar...
Leggi
Von Trentino hefta å dar pruf vo Arge Alp: pürgar un schualn protagonìstn kontra in aluviongen
[Cimbro] Da autonome Provìntz vo Tria iz vorånavür von naüge prodjèkt augelekk drinn in da Arbat Kamòuschaft Arge Alp boda, åhevante von månat von hoachnach 2026, bart süachan zo macha vorstian in laüt baz ma mocht tüan azta hebat vürzokhemma an aluviong. Di initziatìf...
Leggi
“Discover Mountain Jobs”, khennen di arbatn von pèrng
[Cimbro] Von 18 sin atz 20 von herbestmånat sintza djunge håm genump toal dar editziong 2025 vo “Discover Mountain Jobs – Balt un holtz” hergerichtet da in Trentino zbisnen in Sugåna tal un in Fiemme tal un augelekk von Khnopf Aktziong 3 vodar européan stratedjì vor in alpinar...
Leggi
Helvan z’zala in zis von haüsar in di lentar auz ar a bege, ’z izta dar auzschraibung
[Cimbro] An schütz sin atz 3.000 euro atz djar, vor drai djar, vor di famildje boda zornìrn zo giana zo leba in ummadar von 112 kamöündar bodase vennen auz ar a bege un hintargedjunkht. Ditza machta auz dar naüge provedimént ågenump atz 12 von herbestmånat vodar provintziàl Djunta,...
Leggi
Laaz, in viarn håm ingètt zo macha di arbatn
[Cimbro] Da soin viare di firmen boda håm inngètt zo macha di arbatn zo: “pezzra un betarn in provintziàl bege n. 133 von Laaz – toal 1 (arbat S-136) zbisnen Leve un Kalnètsch un da Zimbar Hoachebene, aftz disan bege di vüarom geat vür untarzolega gèlt. Ditza iz bazta iz auzkhent...
Leggi
Abonaméntn in öffentleschen traspòrte vor di studjént von obarschualn
[Cimbro] Nemprantese di tang boda bartn offetüan di shualn vorgelekk vor atz 10 von herbestmånat, di Provìntz vo Tria vorst in famildje von studjént von obarschualn, vor di profesiónaln o, zo tüana pazaitn z’zala in abonamént vor di öffentleschen traspòrte. Di tarìf vorz...
Leggi
Kultural abas, didaktik labör un fotografege trèff: dar summar von Muséo Lusérn rift est aftz soin hauppunkt
[Cimbro] Iz bar ke di bölf hukn kontra in må? Dòpo biavl zait di khluamman khemmen auz von stoll? Un bia merchta soin platz dar khnopf bölf? Vo allz ditza un vil åndarst hatta geredet di Francesca Mor biologa un naturalìst vüararen, mearare åndre sachandarn o soinda khent gezoaget in...
Leggi
’Z hefta å dar européan Forum vo Alpbach: pittnåndar vor an konkorentziàl Euregio
[Cimbro] Sicharn setz un plètz z’arbata, vürvüarn di vornaügarung un di didjitalizatziong, stercharn di konkoréntz von lentar: dise di haup tème von Euregio Days 2025 in European Forum Alpbach (EFA).Von 16 aftz 19 von snitt allz hatt gekheart umenumm in gelaichege tèma, dar sèll...
Leggi
Euregio Days 2025: zuargètt di Euregio Awards atz Alpbach
[Cimbro] Naüge mode un naüge solutziongen vor in Euregio gelekk untar ’z liacht: in okasiong von Euregio Awards vo haür – Prais Euregio vor djunge nåsüachar un Prais Euregio vor di vornaügarung – djunge nåsüachar, untarnemmar un innovatör von Euregio Tiról-Südtiról-Trentino...
Leggi
A Ferragosto la cultura non va in vacanza
Si avvicina il fine settimana più atteso dell’estate, quello di Ferragosto. Musei, castelli e i luoghi della cultura - tra storia, natura ed archeologia -che compongono la rete provinciale trentina rimangono aperti anche venerdì 15 agosto con numerose proposte: dalle mostre alle visite...
Leggi
Naüge vor TreC Mamma: bia zo mövrase un an kanàl News vor di trentinar naüge müatar
[Cimbro] In lai 24 månat, TreC Mamma hatt gebèkslt di muatarschaft vor mearar baz 4800 baibar, gebante schütz vor allz bazta iz mångl vor aniaglaz baibe in di noün månat boz nåtrak. Von earst von månat von snitt di App TreC Mamma, didjìtal hauppunkt vor di baibar boda nåtrang un...
Leggi
Etnografesche musee, offe dar auzschraibung zo schütza di prodjèkte vorz djar 2025
[Cimbro] Da provintziàl Djunta hatt ågenump atz 11 von höbiat pittnan provedimént vorgelekk vodar asesören vor di kultùr Francesca Gerosa in auzschraibung zo geba an schütz atz spetzifege prodjèkte gemacht von etnografeschen musee darkhennt vodar autonome Provìntz vo Tria, vor ditza...
Leggi
Haus von Prükk, Pinakothek Pedrazza un Forte Wèrk Lusérn: ’z tüanda offe di auzlegom vo Lusérn
Forte Wèrk Lusérn, Haus von Prükk un Pinakothek Rheo Martin Pedrazza: ’z soins dise di auzlegom vo Lusérn, boda von 14 von prachant håm offegetånt di tür in turìstn vor da summar stadjóng 2025. Ünsar lentle voalt asó eppaz mearar, nåmp dar raichen auzstèllung von Museo...
Leggi
Bèrsntòlar un zimbarn, ma mage höarn at Rai Play Sound di trasmissionén radio, boda ren von zboa taütschan zungmindarhaitn
[Cimbro] Di Struttura Programmi von sitz vodar Rai vo Tria hatt hergerichtet, pittar hilfe von Kulturinstitutn von Zimbarn vo Lusérn un von Bèrsntòlarn vo Palai en Bèrsntòl, ettlane trasmissiónen radio gehoazt “Di taütschan zungen von Trentino. Bèrsntòler un Lusérnesch vo boda...
Leggi
Khennen di arbatn vo pèrge pitt EUSALP
[Cimbro] Discover Mountain Jobs iz a summar kåmp vo EUSALP übar beldar un bia ’z khinta genützt ’z gehültz, ’z mangda nemmen toal di djungen von 18 sin afte 26 djar. Haür bartz soin dar Trentino zo herbega di toalnemmar zornìrt, vor an esperiéntz vo drai tang atz Rontschòi un...
Leggi
Zimbar Hoachebene mearar baz 26 mildjü arbatn
[Cimbro] ’Z soinz di arbatn aftn provintziàl bege 133 von Laaz - 12.750.000 euro in gåntzan vor di zboa toaln, dar earst iz sa khent apaltàrt – da gröazarste infrastruktùr azpe khost augehaltet vodar autonome Provìntz vo Tria vor da Zimbar Hoachebene. In gåntzan izta khent...
Leggi
Låntnem un kulturàl identitét: ka Tria dar earst internatzionàl tagung übar di zungmindarhaitn
[Cimbro] ’Z iztase gehaltet an mitta 2 un an fintzta 3 von höbiat in da groaz Saal vodar Redjong Trentino/Südtiról dar earst internatzionàl tagung übar di låntnem von zungmindarhaitn in Beleschlånt, vürgelekk von redjonàl asesór vor di zungmindarhaitn Luca Guglielmi pittnåndar...
Leggi
Bege von Laaz gètt in apalto dar naüge tunnel. Arbatn vor 8,5 mildjü
[Cimbro] ’Z provintziàl Åmt vor di apalte un di kontrètt hatt augelekk di gara zo: “pezzra un betra in provintziàl bege n. 133 von Laaz – toal 1” (arbat S-136 vodar Provìntz), khött o Kaiserjägerstrasse, di vüarom asó geat vür untarzolega gèlt. “An arbat boda sichart ke...
Leggi
Prais Arge Alp 2025, zornìrt di enttoalnemmar vor in Trentino
[Cimbro] Auhaltn prodjèkte boda in an modo hèrta naügar, un boda mang khemmen bidar gemacht aftz åndre saitn o, darzuar süchan zo geba eppaz naügez in djungen djeneratziongen von alpinar lentar: disar iz dar haup tèma von Prais ARGE ALP 2025, in djar vodar vorsitzarung vodar autonome...
Leggi
“Di Provìntz macht bizzan” ma mage seng in nummar 19 – 2025
[Cimbro] A spetzialegar nummar boda redet von kulturàl trèff: dar Teatro Augekheart, a tagung afte stòrdja un aftaz zuarkhemmene vadar ladinar zung, di muséaln vorlegom vodar provintziàl Sovraintendentz, da möknar pauar arkitetùr, di auzlegom aftn ruòl von baibar in da zimbar...
Leggi
ORF 1 un ORF Sport mang khmemen gesek in gåntz Trentino
[Cimbro] Åhevante von fintzta 19 von prachant 2025 vort di trasmisiongen vo ORF 1 un ORF Sport mang khemmen gesek vo alln in gåntz Trentino. Dar senjàl vodar österraichege televisiong boda sin vor bintsche bochan iz khent gevånk lai in an toal vodar Provìntz est, ankunto in an...
Leggi
’Z iztase gemacht verte un iz gånt garècht di editziong 2024-25 vo "dar Euregio bokhennt di schualn”
[Cimbro] ’Z soinda khent vürgelekk ettlane sachandarn, übarlegom, tagung, didaktìk spildar übar di tème zo arbata pittnåndar übar di grentzan, übar dar stòrdja, übar di zungen un mearare åndre argoméntn boda ågian garade saiz dar istitutziong, saiz in lentar: dar prodjèkt...
Leggi
"An Viazo atz Lusérn" a spil boda kontàrt di burztan
[Cimbro] Vonar idea auzkhent von untarschualn vo Folgrait, Lavròu un Lusérn, ågenump un gezalt von Dianst vor di zungmindarhaitn un auzantn sachandarn nå in sèll boda auzmacht dar artìkl 24 von provintziàl gesetz n. 6 von 2008, boda vürlekk an font zo schütza un auzohalta di...
Leggi
Schütz zo zügla ’z vich afte pèrng un zo schütza di biodiversitét, di vorsch mochan khemmen inngètt vor atz 30 von prachant
[Cimbro] ’Z izta zait sin atz 30 von prachant innzogeba in vorsch zo haba in schütz boma vennt drinn in auzschraib auzgètt vodar Provìntz zo schütza un auzohalta berda haltet ’z vich zo pèrge. ’Z soinda khent untargelekk in gåntzan 3,2 mildjü euro auzohalta prodjèkte boda håm...
Leggi
Von 19 von madjo vort di vorsch zo schütza di lentar boda stian åna laüt
[Cimbro] Åhevante von 19 von madjo vort iz möglich inngem in vorsch zo haba in schütz auzzorichta di haüsar bodase vennen in di 32 kamöündar boda soin khent zornìrt zo üntarstütza nå in prodjèkt zo helva in sèlln lentar bodasan håm mångl obromm di laüt gian zo leba vort. Dar...
Leggi
Euregio, viazarn a djar åna grentzan in Tiról, Südtiról un Trentino
[Cimbro] Viazarn in Tiról, Südtiról un Trentino pinn treno, bus, kublpån vor a gåntzez djar pittnan uantzegen zettl: dar Euregio Ticket bart palle a realtét. Da håmz gemacht bizzan dar vorsitzar von Euregio un vodar autonome Provìntz vo Poatzan Arno Kompatscher pittnåndar pinn...
Leggi
Di taütschan mindarhaitn vennense in Roban
[Cimbro] In sunta atz 18 von madjo, in Roban, a zimbarlånt vodar zimbarmindarhait von hoachpon vo Slege, izzese gevuntet di djarlich trèffung von “Einheitskomitee der historischen deutschen Sprachinseln in Italien”. Dar Komitàt, augelékk ’z djar 2002, lékk panåndar åmte un...
Leggi
Burtzan - Radici. Stòrdje vo baibar, arbat un pèrge
[Cimbro] Dar Kulturinstitut Lusérn hatt gearn z’zoaga “Burtzan. Stòrdje vo baibar, arbat un pèrge”, da naüge auzlegom von Museo Lusérn, zo halta a mint di baibar vo Lusérn, boda, haltante hèrta hert, håm gemacht übarlem da zimbar mindarhait fin haüt. Di auzlegom, zuargelekk...
Leggi
Di européan tang von müln, bazta khint getånt in Trentino
[Cimbro] Da autonome Provìntz vo Tria darkhennt in etnografesche musee, in ekomusee un in alln in åndarn zentrum boda gem vèrt dar materielle kultùr an stratègeschen vèrt vor di lentar. Plètz boda haltn lente ’z gedenkh un di identitét, dise schütz soin guat zo kontàra un zo...
Leggi
Di politike zo buana vor di alpinar kamòuschaftn von Euregio
[Cimbro] Buanen afte pèrng iz an haup beraich ombrómm ma mocht auhaltn berda haltet hert un darzuar mochtma soin guat innzonemma daz mearaste boma mage di laüt aulegante prodjèkte guat zo vornaügra un boda mang soin augehaltet. Pinn zil zo khenna pezzar di redjonàln stratedjìan un zo...
Leggi
Rat von djungen Eusalp ma makse meldn vor atz 31 von madjo
[Cimbro] Klima bèkslom, di biodeversitét boda geat hèrta mearar vorliarantese, di aute boda auvülln di beng in di teldar: dise soinz di khempf vor in alpinar raum boma mocht ånemmen pittnar gelaichegen stratedjì zbisnen in Alpinar Redjongen vodar Européan Uniong (Eusalp), zoa azta...
Leggi
Di djungen khennen di alpinar redjongen pitt Arge Alp un Yoalin: ma gebinnt 150 zettln Interrail
[Cimbro] Vo Tria atz Innsbruck un sin auz in di Svaitz, pasarante durch München in Bavìara un dena atz Lione un bidrùmm, durch Milån: disar iz lai ummadar von viazan boma mage machan pittnan uantzegen zettln Iterrail, boda zuargitt zo riva in 33 State un 30.000 stattn un lentar pittnan...
Leggi
“Schaung auz betar”, in Briksen di öffnung von Djar von Musee von Euregio 2025
[Cimbro] Toalnemmen un soin alle gelaich vorå in rècht: ditza hatta gevorst ’z djar 1525 dar Michael Gaismair, boda hatt gevüart di khempfar von pauarn in Tiról un Saltzburg. Vünfhundart djar spetar, ’z Djar von Musee Euregio 2025 übarlekk aftz ditza nå in spruch “Schaung auz...
Leggi
Da AI vor di beldar boda bartn khemmen, dar Tiról lekk au an naüng prodjèkt Arge Alp
[Cimbro] Di hitz boda khint hèrta sterchar, långe dürr un bèttadar hèrta letzrar: dar klima umbèkslom iz drå zo schedega hèrta mearar di beldar von Alpm. Di beldar khemmen hèrta mearar geschedeget un hèrta mearar soinda mångl groaze arbatn zo süacha zo rettase. Drinn in da arbat...
Leggi
Zungmindarhaitn, augetoalt mearar baz 720 tausankh euro von provintziàl Font
[Cimbro] Pittnan provedimént ågenump vodar provintziàl Djunta vorgelekk von vorsitzar Maurizio Fugatti izta khent detzidart bia auzotoala ’z gèlt von provintziàl Font augelekk zo schütza di zungmindarhaitn, in gåntzan dar Font hatt drau vor di djar 2025/2026 726.517,24 euro. Dòpo...
Leggi
“Djunge afte pèrng: prodjèkte zo leba, z’arbata un untarnemmung” ’z hefta å dar prais Arge Alp 2025
[Cimbro] Pinn titl “Djunge afte pèrng: prodjèkte zo leba, z’arbata un untarnemmung” da autonome Provìntz vo Tria, bada hatt di vorsitzarung vodar Arbat Kamòuschaft, hatt zornìrt in grunt tèma von Prais Arge Alp 2025, pinn zil zo geba ’z bort in lentar von pèrng in soi tagliche...
Leggi
Akadèmia von Euregio 2025: di djungen mangse innschraim
[Cimbro] Ren übar bia zo leba afte pèrng, von alpinar habitat un von klima bèkslom, khennen di grünt von Euregio Tiról - Südtiról -Trentino un nemmen toal in Forum vo Alpbach: dise un vil åndre okasiongen opfarta di Akadèmia von Euregio 2025. Dar formatziong mangda nemmen toal di...
Leggi
Euregio Brussels School 2025: ma makse innschraim sin atz 28 von hornung
[Cimbro] Gian z’sega bazta vürkhint hintar in türn von européan istitutziongen atz Bruxelles, vorstian bia ’z funtzionarta un bazta tüat da européan Uniong un da internatzionàl diplomatzia, drauren garade pinn politike un pinn hoachan funtzionardje un vången di ECTS (European...
Leggi
40 tzege Konferéntz von zungmindarhaitn, dar Marchiori: “Bichtege tème vor haüt un vor di djar boda khemmen vor di ünsarn kamöüschaftn”
[Cimbro] Pittar vorzitzarung von provintziàl asesór vor di politike vorz gehaüs, schatz un demanio, un zo macha khennen di Autonomì, Simone Marchiori, azpe vortretar von vorzitzar vodar Provìntz Maurizio Fugatti, iztase gehaltet an erta atz 28 von hoachnach, in setz palatz von Dante...
Leggi
ARGE ALP 2025 Pinn trèff von “Vorsitzarung Trio” hefta å ’z djar vodar trentinar vüarom
[Cimbro] ’Z hatta ågeheft ’z djar vodar vorsitzarung vodar autonome Provìntz vo Tria vo Arge Alp. ’Z iztase gehaltet, defatte, an fintzta atz 16 von hoachnach in setz vo Dante Platz dar earst istitutzionàl trèff von “Vorsitzarung Trio”: di vitzevorsitzaren Francesca Gerosa hatt...
Leggi